Leken trekken tot Gods Woord. Dirc van Herxen (1381-1457) en zijn Eerste Collatieboek

Abstract

In deze studie, die zich bevindt op het snijvlak van letterkunde, geschiedenis en theologie, staat de Zwolse auteur Dirc van Herxen, een van de voormannen van de Moderne Devotie, centraal. Zijn oeuvre mag beschouwd worden als het omvangrijkste en veelzijdigste van alle auteurs uit de kring van de broeders van het gemene leven. Naast tal van Latijnse werken schreef Dirc van Herxen ook het volkstalige Eerste Collatieboek, waarmee hij leken die meer verlangden dan de traditionele diensten die de Kerk bood, wilde onderwijzen en toerusten in zaken van geloof en leven. In dit boek wordt het Eerste Collatieboek voor het eerst onderworpen aan een letterkundige analyse, tegen de achtergrond van de laatmiddeleeuwse religieuze en stedelijke cultuur – niet alleen in Zwolle, maar ook in Amersfoort en de regio rond de (huidige Duitse) stad Goch waar het werk weerklank vond.